ĐẢNG CỰC HỮU ĐỨC AFD THẰNG LỚN- VỚI CHỦ TRƯƠNG "nhiều tuyên bố chống Hồi giáo, phân biệt chủng tộc".
GIỐNG NHƯ ĐẢNG "ONE NATION" ĐANG TRỔI DẬY Ở ÚC VỚI CHỦ TRƯƠNG TƯƠNG TỰ NHƯ AFD- NĂM 2026 HỨA HẸN NHIỀU THAY ĐỔI LỚN CHĂNG?./-Mt68
_______________
Đảng cực hữu Đức thắng cử chấn động, châu Âu và Ukraine lo sợ
Đảng đối lập cánh hữu Thay thế cho Đức (AfD) đã giành chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử địa phương hôm Chủ nhật 6/9 tại bang Saxony-Anhalt ở miền đông nước Đức với 43,8% số phiếu bầu, trong khi đảng CDU của Thủ tướng Friedrich Merz tụt lại phía sau khá xa với chỉ 17,5%.
Cuộc bỏ phiếu ghi nhận tỷ lệ cử tri tham gia kỷ lục 78%, cao nhất kể từ khi nước Đức thống nhất năm 1990.
AfD dự kiến sẽ giành được 39 trong số 97 ghế tại cơ quan lập pháp địa phương, không đủ để có đa số cầm quyền nhưng họ vẫn làm rung chuyển tận gốc rễ nền chính trị Đức - theo bình luận của tờ Conversation.
Đảng Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo (CDU) của Thủ tướng Friedrich Merz chỉ về đích ở vị trí thứ hai, giành được hơn 17,2% số phiếu và 15 ghế, theo kết quả sơ bộ chính thức.
Ứng cử viên hàng đầu của đảng AfD tại bang Saxony-Anhalt, ông Ulrich Siegmund, cho biết đảng đã "viết nên lịch sử" và kết quả cuộc bỏ phiếu sẽ "làm rung chuyển toàn bộ nước Đức".
“Chúng ta sẽ giành lại đất nước của mình, và chúng ta sẽ bắt đầu với Saxony-Anhalt” - ông nói. Người Đức đã đặt niềm tin vào AfD và đảng này “sẽ không làm họ thất vọng. Chúng tôi sẽ không trở nên giống như những đảng khác” - Siegmund nói thêm.
Trước đó, đồng chủ tịch đảng AfD, Alice Weidel, không loại trừ khả năng thành lập chính phủ liên minh trong khu vực, bao gồm cả với đảng Dân chủ Thiên chúa giáo của Merz, nếu đảng cánh hữu này không giành được đa số tuyệt đối.
Đảo lộn nền chính trị Đức
Kết quả này đã đe dọa làm đảo lộn nền chính trị Đức, vốn đã thành công trong việc ngăn chặn một đảng cực hữu quay trở lại nắm quyền kể từ Thế chiến thứ hai.
Đảng AfD đã giành được nhiều phiếu bầu hơn bất kỳ đảng nào khác ở Saxony-Anhalt trong hơn 10 năm qua. Đây cũng chính là đảng mà cơ quan chính phủ chịu trách nhiệm bảo vệ nền dân chủ Đức đã chính thức mô tả là một đảng cực hữu vì "nhiều tuyên bố chống Hồi giáo, phân biệt chủng tộc và bài Do Thái".
Điều đáng lo ngại hiện nay là cuộc bầu cử cấp tiểu bang này báo hiệu điều gì về những thành công sắp tới của phe cực hữu.
Mặc dù cuộc bỏ phiếu mang tính khu vực, nhưng nó lại có tác động ở cấp quốc gia. Chiến thắng vang dội của đảng AfD càng làm tăng thêm áp lực lên chính phủ liên minh trung dung vốn đã gặp nhiều khó khăn ở Berlin. Điều này có thể là đòn chí mạng đối với Thủ tướng bảo thủ không được lòng dân của Đức Friedrich Merz.
Những rắc rối chính trị này sẽ càng làm suy yếu và phân tâm Đức, quốc gia quyền lực nhất trong EU, vào thời điểm khủng hoảng toàn lục địa - khi châu Âu đang phải vật lộn để kiềm chế Nga, những hành động áp thuế đột ngột của Tổng thống Mỹ Donald Trump và mối đe dọa kinh tế từ Trung Quốc.
Tác động với châu Âu và Ukraine
Chính phủ Đức là nhà tài trợ lớn nhất cho Ukraine và Anh được biết đến là đã cung cấp cho Kiev các tên lửa được sử dụng để tấn công vào lãnh thổ Nga.
Ngược lại, đảng AfD lại khá "thân Nga". Đảng này muốn ngừng viện trợ quân sự cho Ukraine, chấm dứt các lệnh trừng phạt chống lại Moscow và bắt đầu mua năng lượng từ Nga với giá rẻ hơn nhiều. Ngành công nghiệp Đức, vốn tiêu thụ nhiều năng lượng, đã chịu một cú sốc kinh tế lớn sau khi nước này ngừng nhập khẩu năng lượng từ Nga, sau khi bùng phát cuộc chiến năm 2022.
Cách tiếp cận ôn hòa của đảng AfD đối với Nga cũng có sức hấp dẫn ở miền đông nước Đức, nơi vẫn nghèo hơn nhiều so với miền tây.
Liên minh châu Âu cũng theo dõi sát sao cuộc bầu cử ở Saxony-Anhalt.
12 tháng tới là mùa bầu cử sôi động trên khắp EU. Dự kiến sẽ diễn ra các cuộc bỏ phiếu tại các quốc gia quan trọng như Pháp, Ý, Tây Ban Nha và Ba Lan. Brussels lo ngại các đảng "cực đoan" hơn, đặc biệt là cánh tả và cánh hữu, có thể được hưởng lợi trên diện rộng.
Cho dù đó là khẩu hiệu "Nước Đức trên hết", "Nước Ý trên hết" hay "Nước Pháp vì người Pháp!", mối lo ngại ở Brussels là sự trỗi dậy của các đảng dân tộc chủ nghĩa đang làm suy yếu sự đoàn kết của châu Âu vào thời điểm mà các sự kiện bên ngoài đòi hỏi điều đó hơn bao giờ hết.
Các đảng theo chủ nghĩa dân tộc như AfD thường có thái độ hoài nghi sâu sắc về Liên minh châu Âu, nhưng Brussels cho rằng châu Âu cần đoàn kết để chống lại "sự bắt nạt" của ông Trump, chẳng hạn, hoặc để bảo vệ hiệu quả các doanh nghiệp châu Âu trước tình trạng bán phá giá hàng hóa của Trung Quốc.
Giới quốc phòng châu Âu cũng cảnh báo rằng những rạn nứt trong các lệnh trừng phạt của châu Âu đối với Nga hoặc việc các quốc gia có thái độ thiếu quyết liệt đối với tư cách thành viên NATO (như trường hợp của đảng Tập hợp Quốc gia của bà Marine Le Pen ở Pháp, hoặc đảng AfD của Đức) chỉ càng làm cho Moscow thêm tự tin.
Các nhà lãnh đạo an ninh cho rằng các quốc gia phải đoàn kết để ngăn chặn Nga ở Ukraine, nếu không Điện Kremlin sẽ bị cám dỗ tấn công vào các quốc gia bên trong khối NATO, chẳng hạn như các nước Baltic.
Vấn đề là, cử tri châu Âu rất nhận thức được những mối đe dọa từ bên ngoài và tác động của chúng đối với trong nước. Họ lo lắng về hậu quả của các cuộc chiến ở Ukraine và Trung Đông, về sự xuống cấp của hệ thống y tế trong nước và sự suy giảm an ninh kinh tế đối với bản thân và gia đình. Tình trạng nhập cư không kiểm soát và an ninh đường phố cũng là những mối lo ngại lớn.
Và đây chính là điểm mấu chốt làm nổi bật tầm quan trọng của cuộc bỏ phiếu ở Saxony-Anhalt - một lời cảnh báo đỏ rực đối với các đảng phái chính trị truyền thống, cũng như các thể chế trên khắp châu Âu như ngành tư pháp và các cơ quan an ninh. Những thể chế mà đảng AfD coi thường là "giới cầm quyền" chỉ quan tâm đến lợi ích cá nhân.
BBC cho rằng, cử tri trên lục địa này cảm thấy lạc lõng và thất vọng về những đảng phái mà họ đã ủng hộ hết lần này đến lần khác trong nhiều thập kỷ. Việc nghiêng về cánh hữu hay cánh tả vào thời điểm bầu cử hiện nay không có nghĩa là tất cả họ đột nhiên trở nên cực đoan.