Anh Tiếc Ơi

(Thay cho một nén hương lòng)

 

Từ trái: Anh chị Đinh Thị Kim quy (ĐS12), Anh chị Lê Văn Tiếc (ĐS12), Anh Chị Trần Bạch Thu (ĐS17)

 

        Buổi sáng trời còn sương rịn, chưa sáng rõ, tôi đang chuẩn bị quần áo ấm ra ngoài đi bộ như mọi khi, nhưng hôm nay sao lại ngần ngừ chưa muốn đi vì mới đổi giờ trong tuần nằy nên mọi việc hay sinh hoạt coi như sớm hơn một giờ, đi trễ một chút cũng chẳng sao. Người đang nửa muốn đi, nửa muốn chờ trời sáng thêm thì đột nhiên có điện thoại reo và rồi bàng hoàng khi có người bạn hỏi tôi có biết tin gì chưa?

        Thường thì khi có người hỏi thế tôi cũng chờ đón tin một cách bình thản vậy thôi, vì đến tuổi nầy rồi thì chuyện xếp hàng chờ ra đi của anh em cũng là chuyện không có gì nao núng lắm, nhưng khi nghe người bạn báo tin rằng anh đã đột ngột qua đời, tôi thật sự không tin đó là thật, tôi bèn hỏi lại một lần nữa và đồng thời khi người bạn nêu lên một vài chi tiết chính xác thì tôi chỉ còn biết ngẩn người ra, suýt kêu trời. Sao đi vội quá vậy anh?

        Tôi biết anh là người có có cuộc sống rất lành mạnh từ hồi còn trẻ, cách đây hơn 50 năm khi lần đầu tôi biết anh, và rồi mới đây thôi, trước tết nguyên đán tôi có hỏi thăm về anh thì biết anh vẫn khỏe, gia đạo yên vui, không có gì bất ổn, vậy mà nay anh lại đột ngột ra đi, không bệnh tật gì cả, chỉ đột quị một lần rồi đi luôn, đơn giản vậy thôi. Đời thật là vô thường.

        Nhớ hồi năm 1973 khi mới ra Kontum nhận nhiệm sở, tôi được cử làm Trưởng Ty hành chánh thì mới biết anh đã giữ chức vụ nầy suốt gần 4 năm, trước khi được Bộ cử đi Mỹ du học chuyên ngành Phân tích và Quản trị công. Khi nhận bàn giao chức vụ do một ông Chủ sự phòng kiêm nhiệm xử lý Trưởng ty từ ngày anh rời Kontum, tôi mới biết anh là một người công chức gương mẫu trong công vụ cũng như rất đàng hoàng, tử tế trong đời sống riêng cá nhân qua lời kể của các nhân viên thuộc quyền.

        Nghe không bằng thấy, trong điều hành công việc tôi mới biết anh là người rất ngăn nấp và mẫn cán khi nhìn các tủ đựng hồ sơ nguyên tắc, đâu ra đó được phân loại rất rõ ràng. Ty có 2 phòng do 2 ông chủ sự thâm niên điều hành luôn nhắc đến những sáng kiến của anh nhằm tăng hiệu năng công tác phục vụ dân, đặc biệt là trong công việc sao y, công chứng hay giấy phếp cấp cho các cơ sở sản xuất, dịch vụ, mua bán thật nhanh chóng, tránh kéo dài các thủ tục điều tra rườm rà.

        Cũng giống như hầu hết các viên chức chỉ huy hành chánh tại các địa phương đang xảy ra chiến tranh ác liệt như Kontum đều sống độc thân tại chỗ, chỉ phục vụ nơi nầy một thời gian đủ thâm niên công vụ rồi sẽ xin chuyển đi nơi khác tương đối yên ổn hơn, anh cũng vậy, mặc dù đã có gia đình con cái còn nhỏ nhưng chị là giáo viên cùng các cháu vẫn sống tại quê nhà Bà Rịa (Vũng Tàu).

       Anh có dáng người tầm thước, nước da trắng, gương mặt đẹp thanh tú, ăn mặc luôn chỉnh tề, nói năng nhỏ nhẹ hiền lành nên mọi người trong tòa hành chánh tỉnh đều hết lòng ca ngợi anh từ tư cách đến quan hệ tiếp xúc với nhân viên đồng nghiệp, nhất là với các anh em đồng môn cùng trường, anh hết sức nhã nhặn, khiêm nhường.

        Cuối năm 1971 khi tỉnh khuyết chức vụ Phó tỉnh trưởng hành chánh, anh có đủ điều kiện thuận lợi để thay thế nhưng anh không quan tâm một thực tế rất quan trọng là sự bổ nhiệm tùy thuộc vào Đại tá Tỉnh trưởng, hay là anh không muốn tranh giành, trong khi một đồng môn khác lại có đủ khôn ngoan để biết và khai thác điều nầy trong bí mật. Bên ngoài thì dùng chiêu thức nghe rất tình nghĩa anh em quốc gia hành chánh, phải đoàn kết với nhau theo tôn ti trật tự, anh trước em sau nên đề nghị chọn người có thâm niên khóa đàn anh lên Đại Tá cử đảm nhận chức vụ nầy, không ai khác hơn là chính anh ta, khóa 11 còn anh Tiếc là khóa 12.

        Nhưng bên trong lại khác, ai tung tin thật chết người? Anh Tiếc là một nhân vật cốt cán của phong trào quốc gia Cấp Tiến ở địa phương để gây lo ngại, phân vân cho vị Tỉnh trưởng mới vừa đáo nhận nhiệm sở chưa am tường hết mọi công việc cũng như các phe phái chính trị tại tỉnh.

        Thật ra, sự việc không phải như vậy, anh Tiếc không hề là đảng viên phong trào Cấp Tiến mà sự việc gây hiểu lầm như sau. Trước đây khi ra Kontum nhận nhiệm sở anh Tiếc có hỏi thăm và đến tạm trú một thời gian ở nhà một người quen tên gọi là ông Hai. Sau nầy ông ấy là đảng viên của phong trào Cấp Tiến.

        Khi phong trào Cấp Tiến có tổ chức thành lập và ra mắt Tỉnh đảng bộ tại Kontum, trong dịp nầy phái đoàn trung ương do GS. Nguyễn Văn Bông dẫn đầu có ra Kontum chủ tọa buổi lễ, anh Tiếc lúc bấy giờ có điều kiện là một môn sinh có uy tín tại địa phương nên đã tổ chức đưa rước thầy rất trang trọng. Chỉ có vậy thôi, chứ anh Tiếc không có tham gia chào đón thầy với một tư cách nào khác.

        Hơn nữa, anh Tiếc luôn là người công chính, đường đường chính nhân quảng đại nên không cần phải hạ mình giải thích lôi thôi sự việc khi có người thổi phồng đến tai ông Tỉnh trưởng. Anh cho rằng quan trường là nơi để kẻ sĩ thi thố tài năng chứ không phải là chốn để tranh giành địa vị, chức vụ hay quyền lợi cá nhân. Tuy nhiên tin đồn lại là một sự việc có thật được gán ghép vào một mục đích khác và có kết quả.

        Không lên được chức vụ Phó tỉnh trưởng,, anh vẫn tiếp tục vui vẻ bình thản ở lại tỉnh làm Trưởng Ty hành chánh cho đến khi đươc Bộ cử đi du học và tốt nghiệp về nước được giữ lại làm Chánh Sở của Bộ tại Sài Gòn cho đến ngày 30 tháng 4 năm 1975.

        Dần dà theo thời gian tôi vẫn còn làm việc ở Kontum, mỗi khi nào có dịp về Sài Gòn, ghé ngang qua Bộ tôi đều có đến thăm chơi, uống cà phê quán cốc với anh và trong những dịp như thế tôi lại biết và quen thân với anh Đễ, người làm việc cùng thời với anh Tiếc ở Kontum, anh là Phó quận trưởng quận Dakto. Hai anh rất thân nhau như hình với bóng từ khi còn ở Kontum, cùng đi du học chung rồi cùng vượt biên và định cư ở cùng một thành phố ở Mỹ cho đến ngày hôm nay.

        Trong thời gian ở Mỹ, thỉnh thoảng anh có dịp cùng gia đình sang Cali, tôi đều có mời anh về nhà tôi chơi ăn cơm tối, những dịp như vậy anh em mới biết và quí mến nhau nhiều hơn nữa, Gần đây nhất, nhân dịp Quốc Gia Hành Chánh có tổ chức đại hội, họp mặt kỳ 5, tại Washington DC. anh và tôi cùng tham dự có chụp hình chung với nhau, anh còn vui khỏe và còn hẹn gặp nhau lần tới. Thế mà thôi đành...

        Và nay thì anh đã ra người thiên cổ, tôi chỉ còn nhớ đến anh như một con người sống hết tình, hết bổn phận với tấm lòng bao dung tử tế với hết thảy mọi người. Đã là người không ai là toàn vẹn cả nhưng tôi nghĩ anh là người có ít khuyết điểm nhất, cho dù tất cả có chi đâu, cũng chỉ như là một thoáng rong chơi ở cõi đời nầy.

        Vậy thôi anh hãy yên nghì, ngàn thu vĩnh biệt. Anh Tiếc ơi!

        Trần Bạch Thu